Amsterdam, 29 mei 1999
Voorjaarsbijeenkomst over Jan Luyken

Op de voorjaarsbijeenkomst van de DHK, gehouden in de Singelkerk en in de Universiteitsbibliotheek te Amsterdam stond de figuur van Jan Luyken (1649-1712) centraal. De uitgave van een catalogue van alle door hem geillustreerde boeken en de tentoonstelling van een groot aantal fraaie illustraties van Jan en zijn zoon Casper in de UB van Amsterdam vormde de aanleiding voor dc DHK om daarop aan te sluiten.

Jan Luyken was in de Singelkerk gedoopt, maar boven alles had hijeen uitgebreid zakelijk net in de doperse uitgeverswereld van zijn tijd. Dit alles werd in een aantal voordrachten belicht.

Michael Jonker, een free-lance kunsthistoricus, sprak over de kunst- en cultuurhistorische betekenis van het werk van Jan en Casper Luyken. Daarbij kwam
ook het (doperse) mystieke dichtwerk van Jan aan de orde.

Piet Visser schetste de uitgeverswereld waarin vader en zoon zich succesvol bewogen. Hun geweldige productiviteit (ca. 4500 etsen en gravures voor ca. 400
boeken) getuigt ervan. De meest bekende werken zijn nog steeds de Martelaers
Spiegel van Tieleman van Braght en het Menselyk Bedryf.

Nel Klaversma, met Kiki Hannema de samensteller van de pas uitgegeven catalogus, besprak aspecten van de Luyken-collectie uit het Amsterdams Historisch Museum, in het bijzonder dat deel dat werd samengebracht door Chr. P. van Eeghen. Na haar introductie over de tentoonstelling kon in groepen een bezoek worden gebracht aan de UB Amsterdam. Aldaar niet alleen bewondering voor het technische vakmanschap van vader en zoon, maar ook voor de levendigheid van de voorstellingen en de creativiteit van de uitbeeldingen.

Dat Jan meer dan een graficus was, bleek weer eens bij de sluiting van deze Luykendag. De drie liederen van zijn hand die gelukkig nog in onze liederenbundel staan, klonken even bewogen en beeldend als zijn grafisch werk.

Piet Tillema

[in: Doopsgezinde Bijdragen nieuwe reeks nummer 25 (1999) pp. 253]